โครงการพัฒนาการใช้เทคโนโลยีอินเตอร์เน็ตทุกสรรพสิ่ง (IoT) สำหรับการเพาะปลูกพืชในโรงเรือน

บทคัดย่อ/Abstract

โครงการพัฒนาการใช้เทคโนโลยีอินเตอร์เน็ตทุกสรรพสิ่ง (IoT) สำหรับการเพาะปลูกพืชในโรงเรือน ดำเนินการภายใต้โครงการชุมชนดิจิทัล (Digital Community) เพื่อรองรับสังคมศตวรรษที่ 21 ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี มีวัตถุประสงค์ 3 ข้อ 1) เพื่อพัฒนาและประยุกต์ใช้เทคโนโลยี IoT ให้การบริหารจัดการภายในโรงเรือนมีประสิทธิภาพมากขึ้น ลดต้นทุนการผลิต และได้ผลผลิตที่มีคุณภาพ 2) เพื่อสนับสนุนให้เกษตรกรใช้เทคโนโลยีดิจิทัลวางแผนและควบคุมการผลิต ได้แก่ การตรวจวัดสภาพแวดล้อมอัตโนมัติ ระบบให้น้ำ และการควบคุมอุณหภูมิและความชื้นผ่านระบบออนไลน์ 3) เพื่อเสริมศักยภาพเกษตรกรให้ใช้เทคโนโลยี IoT เพิ่มผลผลิต ลดความเสี่ยง และรับมือกับการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศได้ พื้นที่ดำเนินการคือกลุ่มเกษตรกรบ้านสวนมั่นทน อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี ระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ถึงกันยายน 2568 ด้วยงบประมาณ 50,000 บาท โครงการใช้กระบวนการแบบมีส่วนร่วม 3 ขั้นตอน คือ วางแผน พัฒนาและติดตั้งระบบ แล้วถ่ายทอดความรู้และประเมินผล กิจกรรมเริ่มจากการสำรวจบริบทและความต้องการของชุมชน ประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อวิเคราะห์และออกแบบระบบ จัดทำแปลงสาธิต ติดตามประเมินผล อบรมถ่ายทอดองค์ความรู้ และปิดท้ายด้วยการถอดบทเรียน ผลการดำเนินงานได้ระบบ IoT สำหรับการเพาะปลูกพืชในโรงเรือน 1 ชุด และแปลงสาธิตที่ติดตั้งระบบแล้ว 1 แปลง มีเกษตรกรและผู้สนใจเข้าร่วมอบรมเชิงปฏิบัติการ 34 คน มากกว่าเป้าหมายที่ตั้งไว้ไม่น้อยกว่า 20 ครัวเรือน และเกิดความร่วมมือด้านบริการวิชาการกับชุมชน 1 ชุมชน เกษตรกรมีความรู้ความเข้าใจและใช้งานระบบได้จริง ความสุขมวลรวม (GVH) ของผู้เข้าร่วมเพิ่มจากร้อยละ 64.50 ก่อนดำเนินโครงการ เป็นร้อยละ 87.31 หลังดำเนินโครงการ ภาพรวมอยู่ในระดับมาก (x̄ = 4.37, S.D. = 0.59) ด้านที่ค่าเฉลี่ยสูงสุดคือวิถีชีวิตแบบพอเพียงของชุมชน (x̄ = 4.55) รองลงมาคือสุขภาวะและความมั่นคงของครอบครัว (x̄ = 4.52) ด้านที่ต่ำสุดคือการศึกษาและการจัดสวัสดิการชุมชน (x̄ = 4.24)